Rachunkowość wobec kryzysu gospodarczego
Podstawowym zadaniem rachunkowości, jako pragmatycznego systemu informacyjno- kontrolnego, jest tworzenie wiarygodnego obrazu działalności jednostek gospodarczych prezentowanego w postaci sprawozdania finansowego oraz ocen i opinii z nim związanych. Jest to jednak problem złożony, jeśli uwzględni się wszystkie możliwości, jakie mogą wystąpić, mogą go wywołać lub o nim świadczyć. W historycznym rozwoju rachunkowości obserwuje się nieustanną walkę w obronie cech jakościowych sprawozdania finansowego. Początek nowego stulecia charakteryzują sytuacje kryzysowe, które w pewnej mierze wynikają z osłabienia wiarygodności sprawozdawczości finansowej, jak również ocen i opinii z nią związanych. Z jednej strony wynika to z coraz większej złożoności opisywanych zjawisk i procesów gospodarczych, co skutkuje stosowaniem coraz szerszego zakresu wielkości szacunkowych, z drugiej strony zaś jest wynikiem niewłaściwych postaw etycznych osób działających w instytucjach finansowych i jednostkach biznesowych. Mamy zatem do czynienia ze swoistym kryzysem zaufania. W dobie tego kryzysu zaufania do informacji pochodzących z systemu rachunkowości, spowodowanego ujawnionymi ostatnio oszustwami i malwersacjami finansowymi, również z udziałem księgowych i biegłych rewidentów, środowisko to poszukuje przyczyn i możliwości rozwiązania tej niekorzystnej sytuacji. Procesowi temu towarzyszyć winna dyskusja i podejmowanie stosownych prac badawczych. Wyrazem tego nurtu jest opracowanie, które jest zbiorem problemów badawczych członków zespołu Katedry Rachunkowości Finansowej Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie. Uwzględniają one szerokie podejście do istoty rachunkowości, które włącza w jej zakres zagadnienia kontroli, analizy oraz badania sprawozdania finansowego. Uniwersalność rachunkowości sprawia zaś, że tematyka opracowania dotyczy różnych branż. Do nurtu rozważań dotyczących rachunkowości w warunkach kryzysowych zlokalizować można opracowania poświęcone: rachunkowości w kontekście idei społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw, wycenie i jej aktualizacji, polityce rachunkowości, biznesowej koncepcji sprawozdania finansowego, wpływowi nowych regulacji ustawowych na poziom wiarygodności sprawozdań finansowych, regulacjom prawnym w zakresie świadczenia usług rachunkowości w Polsce oraz wyniki badań dotyczących toksycznych opcji walutowych. Problemy innych branż poruszają opracowania o funkcjonowaniu ubezpieczeń oraz Otwartych Funduszy Emerytalnych w dobie kryzysu, rachunku kosztów w sytuacji kryzysowej służby zdrowia.
Problematyce analizy finansowej w odniesieniu do sytuacji kryzysowej poświecono opracowanie o światowych wskaźnikach oceny tej sytuacji. Problematykę badania sprawozdania finansowego w dobie kryzysu reprezentują opracowania o celu i uwarunkowaniach tego badania oraz nadzorze publicznym jako konsekwencji sytuacji kryzysowej.
